Priamos platform voor (anonieme) spermadonoren

Editie 5, april 2026

Turbulente periode omtrent zaaddonorconceptie

Van de voorzitter

Donorkwesties kwamen de afgelopen weken (helaas) weer vaker in het nieuws. Er waren nieuwe misstanden bij klinieken: dokter Schmoutziguer heeft minimaal 16 kinderen verwekt bij patiënten met zijn eigen sperma, meerdere klinieken hebben donoren ouder dan 45 jaar geworven. En het MCK in Leiderdorp heeft gelogen tegen de Inspectie.
Sinds kort weten wij dat de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) sinds afgelopen herfst de richtlijnen uit 1992 alleen nog ziet als adviezen. Terwijl de IGJ in de afgelopen 33 jaar de richtlijnen wel als zodanig had gebruikt bij het beoordelen van de klinieken. Hierover is het laatste woord nog niet gesproken.

Priamos pleit nu voor een groot en breed onderzoek over alles wat misging. Over al deze zaken is Priamos volop bevraagd door de media. Onze reacties zijn op onze website te lezen. Het is goed dat Priamos er is om de belangen van donoren kenbaar te maken.

Inmiddels werken wij nu samen met Fiom om te verkennen hoe donoren iets kunnen achterlaten voor later. Want als een donor overlijdt, is het voor kinderen toch mogelijk om wat meer over hem te weten te komen. Tot slot; wij hopen velen van jullie te mogen ontmoeten op de Donorontmoetingsdag: zaterdag 27 juni

Inhoud

• Derde Ontmoetingsdag 27 juni 2026
• Priamos in het nieuws
• Uitnodiging van European Sperm Bank
• Misstanden MCK
• Incident Voorbij - rapport Rijnstate
• Brief naar de minister
• Wisseling binnen de kerngroep
• Donor laat je zien; Donordossier
• Recensie “Schepsel”

Derde Ontmoetingsdag op 27 juni

Na succesvolle Ontmoetingsdagen in de binnenstad van Utrecht en langs het spoor van Den Dolder komen we dit jaar weer bij elkaar op een plek centraal in Nederland. Wij nodigen zaaddonoren uit om zich op zaterdag 27 juni te laten informeren over de nieuwste ontwikkelingen. Daarnaast leggen we vanzelfsprekend ons oor te luister over wat donoren bezig houdt en waarvoor Priamos zich sterk moet maken.
Kortom een belangrijke samenkomst waar gezelligheid en nut hand in hand gaan. Het begint om 13.30 uur en we zullen zo rond de klok van vier uur afronden. Vanzelfsprekend kunnen de gesprekken naderhand in kleinere kring vervolgd worden.
De entree is gratis, maar de consumpties zijn voor eigen rekening. De exacte locatie zullen we later per mail bekend maken. Daarom is het belangrijk dat geïnteresseerden zich aanmelden via dit mailadres: meeting@priamos.nl

Priamos in het nieuws

Zoals al door de voorzitter aangegeven, zijn we de afgelopen maanden volop in het nieuws geweest. We zijn blij, vereerd en trots dat allerlei maatschappelijke partijen Priamos weten te vinden en erkennen. Dat biedt ons de mogelijkheid het verhaal vanuit het gezichtspunt van zaaddonoren te vertellen. Wat en hoe we ons geluid hebben laten horen, vind je in het overzicht van deze publicaties op onze website.

[OVERZICHT WEBSITE]

Uitnodiging van European Sperm Bank

De discussie over het inzetten van buitenlandse zaaddonoren is het laatste half jaar verscherpt. Waar Stichting Donorkind al heel lang tegen is (en Priamos aansloot), uiten steeds meer organisaties (ook op rijksniveau) hun twijfels en weerstand.
De European Sperm Bank (ESB) die verdient aan de export van donorzaad heeft door de sceptische trend de hand uitgestoken naar allerlei betrokken organisaties om in gesprek te gaan. Op 23 maart sprak een delegatie van Priamos met een afvaardiging van de ESB. Het was een prettige, informatieve sessie. Niettemin blijven onze standpunten ver van elkaar verwijderd.

[LEES HET UITGEBREIDE VERSLAG]

Misstanden MCK

Medio maart bleek andermaal dat Medisch Centrum Kinderwens in meerdere opzichten verwijtbaar had gehandeld. Het tv-programma Nieuwsuur meldde de primeur. In essentie kwam het erop neer dat er drie misstanden aan het licht kwamen. Ten eerste heeft MCK de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd voorgelogen. Verder bleek dat het bedrijf het zaad van Nederlandse donoren heeft gebruikt (zonder hun toestemming) voor buitenlandse wensmoeders en tot slot is ook zaad van donoren benut die ouder waren dan 45 jaar. Dit is volgens Nieuwsuur niet volgens de medische richtlijn die al in 1992 is vastgelegd.

[REACTIE PRIAMOS]

Incident Voorbij - rapport Rijnstate

Begin vorige maand verscheen het ‘Rapport Kremer‘ met de titel “Het Incident Voorbij”. In opdracht van het Rijnstate ziekenhuis deed de commissie onderzoek naar de praktijken bij donorconceptie in het verleden. De commissie komt tot de kernboodschap dat het vraagstuk van donorconceptie bij Rijnstate niet louter gaat over fouten uit het verleden, maar over de manier waarop een ziekenhuis vandaag de dag verantwoordelijkheid neemt voor menselijkheid, vertrouwen en leren.
Professor dr. Jan Kremer (Radboudumc) meldt: “De geschiedenis van KID maakt zichtbaar hoe medische zorg die destijds vanzelfsprekend leek, decennia later diepe sporen kan trekken in levens en relaties.”
Donor Peter is namens Priamos bevraagd door de commissie Kremer en ook Priamosser Bert is bij deze casus betrokken. Priamos ziet sterke punten in het rapport van Kremer, maar de kern van onze reactie is dat de commissie nog belangrijke thema’s heeft laten liggen.

[LEES COMPLETE REACTIE PRIAMOS]

Brief naar de minister

Na alle sores die hierboven beschreven staat, kwam vervolgens nog het bericht dat de inspectie de norm van 25 kinderen per donor opeens niet (meer) als richtlijn voorschrijft, maar als een advies. Daarmee zou onze wens – net als andere betrokken belangenorganisaties – om sancties op te leggen richting overtredende klinieken, eigenlijk verdampen.
Bovendien was er in onze ogen voldoende bewijs dat het wel degelijk om een ‘harde’ limiet zou gaan. Daarom schreef voorzitter Michiel een brief naar de nieuwe minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) mevrouw Sophie Hermans. “Donoren voelen zich onvoldoende beschermd door de inspectie”, is de strekking van de brief.

[BEKIJK DE BRIEF]

Wisseling binnen de kerngroep

Zoals al vaker aangegeven wil platform Priamos organisch groeien. Er is geen bestuur maar een zogenoemde kerngroep; de voortrekkers. Daarnaast hebben we veel contact met onze achterban.
Pas sinds onze doorgroeisessie eind 2025 hebben we een taakverdeling bepaald en zijn enkele van ons ‘benoemd’ als voorzitter, secretaris et cetera. Binnen het achttal van de kerngroep heeft een wijziging plaatsgevonden. Begin van dit jaar heeft Ferry van Elven (links op de foto) als ‘donor van het eerste uur’ aangegeven zich te willen terugtrekken.
Kort ervoor had Ad Dekkers (rechts) zich al bereid verklaard onze kerngroep te willen versterken. Ad is zeer actief. Hij stond ons al geregeld bij met documenten en nuttige adviezen. Momenteel werkt hij aan een zogeheten ‘Donordossier’ in samenspraak met Fiom. Zie ook het bericht hieronder.
We willen Ferry hartelijk danken voor zijn inzet binnen Priamos. Uiteraard blijft hij (met scherpe tong) actief binnen onze Signal-groep, waarbij overigens alle geïnteresseerde zaaddonoren zich kunnen aansluiten.

[SLUIT AAN]

Donor laat je zien! Donordossier

Te vaak komt de zoektocht van van donorkinderen naar hun donorvader te laat. Op het moment dat ze (eindelijk) weten wie het is blijkt hij al te zijn overleden. Fiom filmde de afgelopen jaren een groot aantal donorportretten. Donorkinderen en –kleinkinderen hebben dan de mogelijkheid op deze manier nog ‘kennis te maken’ met hun biologische (groot)vader.
Vanuit eenzelfde ambitie werkte donor Ad als particulier ook al aan een idee om zaaddonoren handvatten te geven om meer van zichzelf achter te laten. Opdat hun nazaten toch enigszins een beeld van hun overleden voorvader konden vormen.
Op niet al te lange termijn is in samenwerking met Fiom uitgebreide documentatie te downloaden. Dit is behulpzaam bij het aanleggen van een zogeheten ‘donordossier’. De plannen zijn inmiddels in een vergevorderd stadium. Er komt een speciale pagina op de website.

Boekrecensie: Schepsel

Af en toe verschijnen er nieuwe boeken over of rondom het thema donorconceptie. Een overzicht hiervan staat op onze website bij het tabblad ‘Veelgestelde vragen’ oftewel FAQ. Dit staat helemaal rechtsbovenaan. Vandaag tot besluit van deze Nieuwsbrief de recensie van donor Frank over het boek ‘Schepsel’ van Patty van der Zee.

[LEES RECENSIE PRIAMOS]

Colofon

© Platform Priamos 2026.
Dit platform verenigt (anonieme) spermadonoren in Nederland om informatie, gevoelens en handelingsperspectief te delen. Als zaaddonoren beogen we bereikbaar en aanspreekbaar te zijn om elkaar en andere betrokkenen bij Kunstmatige Inseminatie met Donorzaad (KID) met raad en daad te ondersteunen. Daarnaast treden we, waar we dit nodig achten, vanuit ons perspectief als belangenbehartiger naar voren.

De nieuwsbrief verschijnt minimaal twee keer per jaar en informeert betrokkenen, relaties en belangstellenden over de activiteiten, betrokkenheid en visie van het platform.

Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag, in welke vorm of op welke wijze dan ook, worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Priamos.